Als het aan de Werk­groep Kolhamster Mainschoar ligt, komt er een educatief centrum in het bos naast het dorpsrandpark. ”We willen hier een unieke ruimte creëren voor allerhande leefbaarheidsprojecten; een ecologische plek, waar leerlingen midden in de natuur les kunnen krijgen.”

Sinds anderhalf jaar beheren de inwoners van Kolham het 31 hectare grote bos ten noorden van het dorp. Samen met de Vereniging Dorpsbelangen Kolham, het Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer Slochteren, Staatsbosbeheer, de gemeente Slochteren, de Myco­logische (paddenstoelen) Werkgroep Groningen en de provincie Groningen zijn zij verenigd in de Werkgroep Kolhamster Mainschoar.

Het voormalige productiebos, dat voornamelijk uit sparren en populieren bestaat, ligt direct aan het Natuurnetwerk Nederland. Dat verbindt het Slochter natuurgebied ’t Roegwold met de natuur ten zuidwesten van de stad Groningen. De provincie Groningen was lange tijd eigenaar van de grond, maar sinds juni 2016 is het beheer overgedragen aan de Kolhamsters. Staatsbosbeheer is sinds dit jaar de juridische eigenaar van de grond.

Drijvende krachten achter de Werkgroep Kolhamster Mainschoar zijn boswachter (en dorpsgenoot) Annet de Jong en architect Wout de Boer, die naast het bosperceel woont. ”Wat is er al veel gebeurd sinds de overdracht,” zeggen de initiatiefnemers trots. ”We hebben voorbereidingen getroffen voor de eerste dunningswerkzaamheden. Die waren nodig, omdat er jarenlang geen onderhoud aan het bos was gepleegd. Er zijn werkpaden aangelegd voor de houtoogstmachine.” De dunningswerkzaamheden zullen in etappes worden uitgevoerd. Het eerste deel is inmiddels klaar.

Vanaf november zijn aan de westkant van het bos de eerste loofboomsoorten, besdragende planten en heesters aangeplant. ”Dat is om de sparren te beschermen tegen de wind. Er zijn ook openbare fruitbomen geplant. Hier kunnen de Kolhamsters over een paar jaar een appeltje van de boom plukken als ze in het bos gaan wandelen of langs de Uiterdijk fietsen.” De volgende fase bestaat uit de vergroting van het begrazingsgebied van de exmoorpony’s. ”Er wordt zo’n 1.300 meter raster geplaatst, inclusief klaphekjes, waardoor de wandelaars zich vrij kunnen bewegen.” het duo is erg enthousiast over de inzet van de vele vrijwilligers.

”Wij kunnen wel van alles bedenken, maar we hebben heel veel handjes nodig om het voor elkaar te krijgen. Rond de vijftig dorpelingen zetten zich gedurende het jaar onbezoldigd in. Ieder op zijn eigen wijze. We hebben de ’zagers’, anderen zoeken zwerfvuil bij elkaar, de volgende zorgt voor een pan soep tijdens de werkzaamheden en weer een ander doet met de kinderen klusjes in het dorpsbos. Dat is niet alleen nuttig, het is ook nog eens gezellig en leerzaam.”

Het volgende plan van de werkgroep is de ontwikkeling van een educatief centrum in of aan de rand van het sparrenbos. ”In het kader van de leefbaarheid willen we een plek met ecologisch uiterlijk creëren waar groepen kunnen samenkomen. Kinderen kunnen hier letterlijk midden in de natuur leren over de natuur. Hoe leuk is dat!” Bij de ontwikkeling wordt de openbare school betrokken, maar bijvoorbeeld ook het dorpshuis. ”We willen alle instanties en betrokkenen in het dorp met elkaar verbinden.

Het één moet het ander versterken. Dan houden we Kolham leefbaar.” Het gebouw moet volgens De Jong en De Boer bij gelegenheid ook gebruikt kunnen worden als trouw- en vergaderlocatie. ”Daarom past de naam ’Mainschoar’ (gemeenschappelijke grond waarop de inwoners samen komen om allerlei zaken te regelen en te vieren) ook zo goed, want vanaf het begin was het de bedoeling om naast samen beheren, er ook met enige regelmaat iets te ondernemen en te vieren.” Om te beginnen doet de werkgroep dat met de Midwinter Lichtjeswandeling op vrijdag 15 december vanaf 18.30 uur. ”Deelnemers ervaren hierbij een onvergetelijke sprookjesachtige kerstbeleving in dit bijzondere sparrenbos.”